Sinds ik met Q-man een relatie heb, dus zo’n twee jaar, ben ik constant aan het leren over autisme en ADD. Met name voor Q uiteraard, maar ook omdat het gewoon goed is om te snappen wat iemand voor stoornis kan hebben. Begrip is voor dat soort mensen heel prettig en belangrijk. Ga maar eens bij jezelf na; je loopt in de supermarkt en ziet een kind op de grond liggen, krijsend en spartelend. Je ergert je dood en veroordeelt de moeder voor de slechte opvoeding. “Kan dat kind dan niet normaal doen?” Een ander verhaal zou het worden als dat kind een tekst op zijn voorhoofd had: “Ik heb ADHD.” Dan heb je medelijden met de moeder en laat je het kind lekker spartelen.
Niet alleen een typisch geval van vooroordelen, maar ook een voorbeeld van je reactie op zo’n kind.
Afgelopen vrijdagmiddag was de lunchpauze net begonnen en ik liep de trap af. Beneden zag ik mijn vriendin E. praten met een klasgenoot. Iedereen kent hem, niet altijd bij naam, maar vooral als ‘die is autistisch’. En dan nog het liefst op een toon alsof hij achterlijk is en elke dag oefent voor de Jostiband.
Ik begon een gesprek met vriendin E. en kwam daardoor ook in contact met ‘de autist’. En terwijl vriendin E. het gesprek afrondde en naar huis ging . . . liet de autistische R. zijn sociale vaardigheden op mij los.
En hij was op dreef.
In het half uur dat ik met hem sprak (de hele pauze dus) heeft hij mij dingen verteld, in een rap tempo, van de hak op de tak, feitjes en weetjes, ideeën en vergelijkingen. Ik weet dat zijn ouders morgen 20 jaar getrouwd zijn, wat hij voor cadeau voor ze heeft gemaakt (je zou versteld staan van de creativiteit en originaliteit, dat meen ik), over autisme en wat je dan voelt en denkt en mee maakt en leert, en nog heel veel meer. Ik herkende dingen die Q-man ook heeft, met name de feitjes en vergelijkingen en het creatief denken. Zo onthoudt R. de namen van mensen aan de hand van ezelsbruggetjes. Zijn klasgenote Manon kreeg een ‘e’ achter haar naam en werd ‘No Name’. Vriendin E. is ‘Ellenlang Zwartdenken’, een andere vriendin is ‘Biep biep’ en ik sta in zijn geheugen als ‘Altijd weer hetzelfde Liedje’.
Wat ik hiermee wil zeggen, is dat men niet zo snel moet oordelen over mensen en soms wat geduld moeten hebben. Een half uur lang bijvoorbeeld.
Wat mensen kunnen soms wel heel raar reageren, maar je weet niet waar ze mee geboren zijn. Je weet niet wat ze denken en hoe fijn ze het eigenlijk vinden als je niet geïrriteerd raakt wanneer ze hun best doen om ‘normaal’ over te komen. Ze doen hun best om de ongeschreven regels van sociale omgang te leren en raken gefrustreerd als het maar niet wil lukken. Ook Q-man en ik worstelen vaak nog met de verschillende manieren van denken. En misschien is het niet altijd even makkelijk, maar het zou mooi zijn als mensen iets minder snel waren in hun oordeel over anderen.
R. is namelijk een heel aardige jongeman.
Nu moet je even nagaan dat GOSH effect powders €6,99 kosten voor een potje van ongeveer vijf gram, vrij duur dus. Ik heb er in totaal acht gekocht, en daarnaast nog een vloeibare foundation. Met de oorspronkelijke prijzen zou ik €65,90 hebben betaald, maar met alle kortingen was het €14. En dat, mensen, is nu slim shoppen. 
